روزمره‌ها

شيخ تنها گزينه‌ی اصلاح‌طلبی امروز ماست

«با هم براي تغيير، تنها براي ايران» شعار جذابي‌ست. از جنس همان «ايران براي همه ايرانيان»ي که سرمست‌مان کرد و يادمان انداخت همه‌مان از يک پيکره هستيم. هوشمندانه است انتخاب چنين شعاري در زمانه‌اي که «تغيير» نياز جهان امروز است و کليدواژه‌ي ورود به دنيايي که صلح مي‌خواهد و امنيت؛ و ايران، زبان بين‌المللي ايران مي‌تواند بخشي از ثبات جهاني را تامين کند.
وقتي چنين شعاري پيشاني داستان است، مي‌توان پشت سر تصاوير روشني ديد. راست‌َش اين است که تا همين سه ماه پيش ـ‌ دقيق‌ترش را بخواهيد همان‌وقت که خاتمي هنوز کنار نرفته بود ـ اگر مي‌پرسيديد آخرين گزينه‌ات ميان اصلاح‌طلبان چه کسي است، نام کروبي را مي‌آوردم اما امروز درحالي‌که سه هفته مانده به انتخابات اين‌ها را مي‌نويسم، به اين نتيجه رسيده‌ام که شيخ اصلاحات نزديک‌ترين راه به اصلاحي‌ست که در ذهن ما شکل گرفته؛ اصلاحات از جنس خاتمي، که برايش در ۷۶ و ۸۰ هزينه داديم و جنگيديم. در اين مدت پس از کناررفتن خاتمي نه‌تنها من، که دوستان نزديک‌َم هم به گزينه‌ي کروبي رسيده‌اند و حتا اگر معتقد باشند که او آن‌قدر متقاعدکننده نيست که راي خودشان به صندوق‌َش ريخته شود، باز فکر مي‌کنند تنها گزينه‌ي اصلاح‌طلبي امروز ماست. ساده‌اش هماني‌ست که چهارسال پيش بر پيشاني انتخاب مصطفي معين نوشتيم: «تا اطلاع ثانوي». اگر چنين شده است، از آن روست که کروبي نفس انتخابات را جدي گرفته است و کار انتخاباتي مي‌کند و سعي مي‌کند حتا مني را هم که داخل بازي رسانه‌ام، متقاعد کند که مي‌جنگد و مقابل نارسايي‌ها خواهد ايستاد. من متقاعد شده‌ام او براي رسيدن به هدف‌َش جدي‌ست و براي شخص خودم همين کافي‌ست تا راي‌َم مهدي کروبي باشد.
*
درست است. پافشاري شيخ به ماندن، لج خيلي‌هامان را درآورد. مايي که فکر مي‌کرديم انتخاب يکي‌ست و آن هم خاتمي‌ست؛ ولي وقتي سيد کنار کشيد، بازي تغيير کرد. ما انتخاب خاتمي را نمي‌خواستيم، خود او را مي‌خواستيم. حالا ماندن کروبي معني مي‌داد. او ناکامي‌اش در انتخابات قبل را در نداشتن قدرت ارزيابي کرده بود و حالا، روزنامه داشت و حزب و برنامه‌اي مدون که طبق آن پيش آمده بود. کاري هم به حرف‌هاي ديگراني نداشت که در جست‌وجوي جانشين خاتمي، او را نمي‌ديدند. هرچه بود کروبي رئيس مجلس دوراني بود که خاتمي رئيس دولت‌َش؛ اما در هياهو و گردوخاک، کسي شيخ را نديد.
او کار خودش را کرد. گروه مشاوران و معاونان‌َش را تشکيل داد و براي آنهايي ـ همچون من ـ که ميرحسين به دل‌شان نمي‌نشست، آلارم‌هايي فرستاد که توجه را جلب مي‌کرد. تصور معاون اولي غلامحسين کرباسچي ـ با تعريف مرسوم‌َش، نه شبيه آنچه اينجا داشته‌ايم ـ با همراهي جمعي چون مهاجراني، عبدي يا ابطحي حداقل مرا متقاعد کرد که بازي ور تازه‌اي هم دارد اما باز باور نکردم در اين دل‌چرکيني از موسوي که سبب کناررفتن سيد ما بود، مي‌شود روي کروبي حساب کرد. نوبت حرف‌ها و عکس‌العمل‌ها رسيد و باز در کفه‌ي ترازو، شيخ بي‌محاباتر و تندتر از رقيب ظاهرا هم‌گروه نشان داد؛ که حرف‌هايش گاهي بيشتر شبيه آن ور خط بود تا اصلاح‌طلبان. جاهايي شد که کروبي رسما تنها اصلاح‌طلب واقعي جلوه کرد و همان‌جا پي بردم انتخاب‌َم کروبي و همراهان‌َش است، نه شمايل‌هاي بيست‌سال قبل که انگار همين امروز از حافظه‌ي تاريخ بيرون‌شان آورده‌اند؛ حتا اگر شانس‌شان خيلي بيشتر باشد.
شرف اصلاح‌طلبي چيز ديگري‌ست و نمي‌شود آن را به شانس بالاتر فروخت.
*
اما خاتمي و موسوي.
اين روزها به هرکس که گفته‌ام انتخاب‌َم کروبي‌ست، اولين چيزي که پرسيده اين است: «پس خاتمي را که پشت سر ميرحسين ايستاده، ناديده مي‌گيري؟». براي من، داستان واضح است. سيد ما مرد اخلاق است و پاي آن جمله‌ي «يا من، يا ميرحسين» ايستاد. اگر هم حالا طرف آقاي نخست‌وزير ايستاده باز دليل همان است. گفته «يا من، يا ميرحسين» و براي او کنار کشيده و حالا نمي‌تواند با هر منطقي هم که باشد، بگويد کروبي اتفاق بهتري است براي اين سامان. به‌نظرم پيوستن محمدعلي ابطحي به گروه کروبي به اندازه‌ي کافي پيام واضح و روشني باشد براي آنها که تنها حجت‌شان در کنار موسوي بودن، حرف خاتمي و حمايت او از ميرحسين است.
دل‌َم با آن جبهه نيست و برايش دلايل شخصي دارم اما مهم‌ترين‌َش اين است که حضور موسوي بايد يک ۷۶ ديگر در من ايجاد مي‌کرد و چنين نشد. حتا با «سر اومد زمستون…» و لبخندها و وعده‌ها هم موسوي نتوانست خشم آن لحظه را که خاتمي به‌خاطرش کنار کشيد از ذهن من پاک کند. او تصوير مجسم دهه‌ي شصت، براي من و نسلي‌ست که کودکي پرهراس‌َش را زير فشار اقتصادي و بمب و کوپن پشت سر گذاشته. وقتي مي‌گفتيم احمدي‌نژاد يادآور دهه‌ي شصت است، حالا موسوي از دل آن روزها آمده و خود آن دهه است. حرف‌هايش تصوير دوباره‌ي آن روزهاست و اگر يک‌بار بگويد «گشت ارشاد را جمع خواهم کرد» درمقابل با واژه‌هايي که نسل من را به سرحد انفجار مي‌رساند هيچ مشکلي ندارد و به کرات از آنها استفاده مي‌کند. واژگان‌َش هنوز واژگان انقلاب است و نه اصلاحات؛ و انگارنه‌انگار که سي سال گذشته است از آن روزها، و هرچه عزيز، ديگر در دوران ثبات نظام و نياز به رفع مشکلات، جايي جز آرشيو ندارد. به او احترام مي‌گذارم چون مدير لايق آن دوران سخت بوده اما دل‌َم با او نيست و راي‌َم هم.
خواندم که محمد قوچاني جايي نوشته «کروبي مطلوب ما نيست، حقيقت ماست…»؛ و حالا ناگزيرم که همين را تکرار کنم. شيخ همه‌ي خواسته‌ي ما نيست اما تصوير واقعي فضاي دوازده ساله‌اي‌ست که از ۷۶ تا اين لحظه پشت سر گذاشته‌ايم. او ميان طوفان اصلاحات بوده و تصميم گرفته و اصلاح کرده؛ چنان که شعار «تغيير» اگر از آن ميرحسين نيست و شيخ به آن رسيده، به همين دليل است. او اين واژه را از دل اصلاحات به دام کشيده است و خودش و اطرافيان‌َش مقيد به آن‌َند. چيزي که در طرف مقابل پيدايش نمي‌کنم و «شوي سبز»شان هم نمي‌تواند نشانه‌ي قاطعيت در خواستن تحول باشد.
*
۲۲ خرداد به مهدي کروبي راي خواهم داد چون «تنها» اصلاح‌طلبي‌ست که در اين انتخابات به ميدان آمده است و مي‌شناسم‌َش. به خود او که نه؛ به تفکري که کنار و پشت سرش ايستاده و هرروز بر تعداد حاميان‌َش افزوده مي‌شود؛ که عوام‌فريبي مرعوب‌َش نمي‌کند و هيچ نمايشي نمي‌تواند استدلال‌َش را به هم بريزد.
من نه سبز مي‌شوم و نه به هيچ رنگ ديگري درمي‌آيم، که منطق و شعور‌م، نه رنگ، که عقيده و آرمان نياز دارد و تفکر حول شيخ، نزديک‌ترين‌شان به باورهايم است.

سلام آقاي هيوز. حالتان خوب است؟
مي دانم كه مرا بجا نياورده ايد. طبيعي است. چون شما مرا نمي شناسيد. همانگونه كه تا قبل از اين چند روز، من هم شما را نمي شناختم. شايد قبل از اين كه اين نامه را بخوانيد، عكستان را ديده باشيد و از خودتان پرسيده باشيد كه عكستان در ميان اين نوشته، چه مي كند. صبر كنيد آقاي هيوز. يك به يك، همه چيز را مي گويم.
آقاي هيوز عزيز، من هيچ وقت شما را نمي شناختم. اصلا سنم به شناختن شما قد نمي دهد. سبب آشنايي من با شما كارتوني است كه يكي از نشريات زمان شما، از شما كشيده است و نشريه اي كه من هم در آن قلم مي زنم، پس از 65 سال، آن را بدون شناخت شما، چاپ كرده است. اتفاق عجيبي است. نه؟
شما را به خدا ناراحت نشويد. مي دانم كه همان زمان هم از اين كارتون رنجيده شده ايد اما دوستان من كه شما را نمي شناختند. آنها براي خالي نبودن صفحه يك گفتگو، عكسي را مي خواستند كه آن تصوير را يافته اند. شايد بگوييد حالا پس از اين همه سال و پس از اينكه ما آن عكس را بدون اجازه تان چاپ كرده ايم، چه كارتان داريم.
آقاي هيوز نازنين. براي ما مشكلي پيش آمده است و ما مي خواهيم كه شما بياييد و اعتراف كنيد كه آن كارتون، تصويري از شما است. بياييد و بگوييد كه يك كارتونيست كه با شما دشمني داشته، آن عكس را از شما كشيده و ما را خلاص كنيد. باور كنيد كه اگر شما بياييد، ديگر يك تحريريه خاك گرفته در انتظار نويسندگانش نخواهد بود. باور كنيد كه من ديگر مجبور نيستم، بغض فروخورده بهناز و اشك هاي كنترل شده علي باقري را ببينم و صدايم در نيايد. باوركنيد كه يك اعتراف ساده شما مي تواند لبخندهاي عصبي يك روزنامه در هم شكسته را تبديل به قهقهه هايي مستانه كند. امروز وقتي يكي از بچه ها به سينا قنبرپور گفت، چرا آن قدر اين سو و آن سو مي دوي در حالي كه همه چيز تمام شده، سينا گفت: “تا به حال فاميلي محكوم به اعدام داشته اي؟ اگر داشتي، مي فهميدي كه تا پاي چوبه دار هم براي نجاتش بايد تلاش كني.” آقاي هيوز اگر شما بياييد و اعتراف كنيد، ديگر سينا هم مجبور نيست براي اين فاميل از دست رفته اش گريه كند. آن وقت نيما هم با آن صداي پريشانش از من خبر نمي‌گيرد.
آقاي هيوز.
شما را به خدا، بياييد و اعتراف كنيد و ما را با گناه ناكرده مان تنها نگذاريد…

حدود يك سال و نيم پيش اگر يك آدم بي معرفتي كه نمي دانم كجا هست و چه مي‌كند، نقيبي دات كام را به اشغال خود در نمي آورد، به قول احسان زودتر از اينها دات كام مي شدم اما اشغال آن زمان اين دامين و بعد پيدا كردن بلاگ اسپات و يك سرور مجاني به نام فري سرورز، همه شوق و ذوق دات كام شدنم را، در خود غرق كرد. اين دات اينفو را هم دو سه ماهي هست، گرفته ام اما تا زمان رسيدن به سالگرد، وسوسه چنداني براي راه اندازي اش نداشتم..
به هر شكل…
نقيبي دات اينفو محصول مشتركي است از نويد خادم عزيز، دامون مقصودي و من. نويد براي بخش وبلاگ – و البته وبلاگ يكي دو نفر ديگر از دوستان، از جمله خود دامون – يك سيستم مديريت شخصي نوشته است. سيستمي كه بيشتر، برآورد نيازهاي يكسال وبلاگ نويسي ما بود و چيزهايي كه لازم داشتيم و البته در نظر گرفتن مشكلات ريزي كه هر چند به چشم نمي آيد اما در اين يكسال، بسيار آزار دهنده بود. سيستم ساده نويد، خيلي از امكانات رويايي براي يك وبلاگ را دارد. امكاناتي كه در عين سادگي فكر مي كنم در خيلي از موارد، سرتر از حتي سيستم هاي پروي بلاگر – و البته دوستان عزيز شركت پرشين بلاگ – باشد.
بايد تشكر كنم از نويد و از دامون…
… و از دوستاني كه در اين دو سه روز راه افتادن اينجا، در نظرخواهي و شفاها، از اين سايت استقبال كرده اند.
ممنون از همه…

باور كنيد اين دو سه روز، اين حرف ها گير كرده بود در گلويم و اگر نمي گفتم، شايد خفه مي شدم. حالا مي توانم سر فرصت به پركردن آرشيو و راه انداختن لينك هاي كنار صفحه و ديگر كارها برسم. من هم از سايت هايي كه هنوز تكميل نشده به راه مي افتند، بدم مي آيد اما در اينجا، به دليل تاريخ سالگرد چاره اي نداشتم. اميدوارم اين كارها چند روزي بيشتر طول نكشد.

يک سال گذشت. باورتان مي شود؟
ياد روزهاي اول مي افتم. درست زماني که خسته از دوره دانشگاه، خانه نشين شده بودم و با کارت شبانه آرين از سر ساعت 2 تا راس ساعت 8 که قطع مي شد، پاي کامپيوتر بودم و يک زندگي شبانه به تمام معنا را تجربه مي کردم. شش ماه زندگي در ياهو مسنجر و کازا…
بعدتر فهميدم که موجودي به نام حسين درخشان در اين کره خاکي زندگي مي کند. وقتي اين موضوع را فهميدم که دو سه روزي بود وبلاگش را راه انداخته بود و بعد به کازا و ياهو مسنجر يک سرگرمي ديگر هم اضافه شد. وبلاگ خواني. مرور شبانه چند وبلاگ موجود و کشف وبلاگ هاي جديد در ليستي که حسين در کنار وبلاگش منتشر مي کرد. فقط همان روزها بايد لذت به روز شدن آن ليست را کشيده باشيد تا حرفم را بفهميد. متاسفم…
يادداشت هاي سينمايي در دهه اول دي ماه سال گذشته، زماني آغاز شد كه هنوز كمتر كسي با نام واقعي خود مي نوشت و هنوز وبلاگ نويسي به معناي روزنگاري زندگي شخصي بود. يادداشت هاي سينمايي آغاز شد و ادامه پيدا كرد و بي وقفه، تا امروز آمد.
كدامتان يادش مي آيد حرف هاي حسين در آن روزهاي آغازين را كه آرزويش، رسيدن تعداد وبلاگ ها به چهل و بعد به صد بود. هفده هزار وبلاگ رقم جالبي نيست؟

روزي كه فهميدم بايد خانه اي براي خود بنا كنم، هيچ چيز از اچ تي ام ال و كدهاي رنگارنگ و نام هاي عجيب فني نمي دانستم. يك بلاگر بود و يك راهنماي حسين و يك همت يك روزه براي خانه اي كه قرار بود يكي از دلمشغولي هايم شود. آن روزها هيچ كداممان نه دست تندي براي تايپ داشتيم و نه دل شيري براي نوشتن. اصلا نمي دانستيم كه اين خطوطي كه از پي هم بر ديوار اين الواح شيشه اي حك مي كنيم، قانوني هستند يا نه. آن روزها ما آغاز كرديم و ديگراني هم آمدند و جمع كوچكمان بزرگ و بزرگتر مي شد اما صميميتش را حفظ مي كرد. راه افتادن كاپوچينو حاصل بخشي از همين رفاقت ها بود. اما حالا…
كافي است كه كمي تايپ فارسي بلد باشيد. اصلا مشكلي نيست. از ژورناليسم زرد تا ژورناليسم حرفه اي وبلاگ شناس اند و خودآموز ساخت يك وبلاگ از در و ديوار برگ هاي اين نشريات بالا مي رود. تحليل ها و حرف ها و بازي هاي احمقانه هم كه تا دلتان بخواهد هست. ديگر چه مي خواهيد؟
مي دانيد… احساس كسي را پيدا كرده ام كه در يك باغ بزرگ به همراه خانواده و دوستانش نشسته است و بعد به يكباره در هجوم بي وقفه سايه ها، هزاران چشم را در اطراف خود مي يابد كه هر يك بي آنكه محق باشند، وارد باغ و حريم شخصي اش شده اند.
باز هم متاسفم اما…