جایی برای بدنامان نیست

درباره‌ی حواشی منتهی به نودمین دوره‌ی مراسم اسکار

یادداشت یک روزنامه‌ی سینما/ شنبه ۷ بهمن ۱۳۹۶

 

از همان دقیقه‌ای که ناتالی پورتمن روی سن مراسم گلدن‌گلوب وقت معرفی نامزدهای بهترین کارگردانی گفت «…و این فهرست تمام‌مردانه‌ی نامزدان» باید حدس زده می‌شد که ماجرا به این‌جا ختم شود. به تسویه‌حساب تندوتیز زنان اتفاقن صاحب قدرت در هالیوود، با مردانی که حالا بیش از هر وقت دیگری در مرکز سیبل هستند. اگر تا سال قبل ماجرا سهم‌خواهی گروه‌های اقلیت در هالیوود بود، حالا زیر پرچم «رسوایی‌های اخلاقی» حداقل یک گروه از این اقلیت‌ها، فرصت یافته تا فراتر از فشار، با پافشاری بر اخلاقیات و اصرار بر حقانیت نظر خود، رقیب قدر را از دور خارج کند. از یک‌سو مدعای «جای خالی زنان در رشته‌های اصلی» بیش‌تر از قبل پررنگ شد و از سوی دیگر فهرست‌های نهایی نامزدان جوایز از مردانی که برچسب هم‌راهی با رسواشده‌گان را خورده بودند خالی می‌شد. عمل و عکس‌العملی که باعث شد اندک ستاره‌های خوش‌نام‌تر پاسخ‌های تند و تیزی به این رویه بدهند. تندترینش شاید، صحبت‌های لیام نیسون که موج به‌راه افتاده را شبیه «شکار جادوگران در قرون وسطی» دانست و خواست که تا اتهام‌ها اثبات نشده، آدم‌ها را از دور خارج نکنند.

داستان که از هاروی واینستاین شروع شد، چندنفر اولی که پای آن‌ها به میان کشیده می‌شد قابل حدس بودند. اما در روزهای بعدی، اتهامات بدون اثبات، در رسانه‌ها با تیراژ‌وسیع منتشر شد و تکذیب‌ها یک‌صدم قدرت اصل ادعا را پیدا نکرد. حالا، امروز، موجی در هالیوود راه افتاده که با اولین اتهام وارده، همه ترجیح می‌دهند از «بدنام تازه» فاصله بگیرند، با او کار نکنند و حتا او را از بازی‌های پیش‌تر انجام‌شده هم خط بزنند. پس از ماجرای پیش‌آمده برای کوین اسپیسی که چند هفته‌ای مانده به اکران تمام سکانس‌هاش از فیلم «تمام پول‌های دنیا» دور ریخته شد و کریستوفر پلامر آن صحنه‌ها را دوباره بازی کرد، حالا بزرگ‌ترین اتفاق در ابعاد دنیای سرگرمی، برای کیسی افلک رخ داده است. وقتی یک ماه پیش اولین کمپین برعلیه او راه افتاد و عده‌ای از آکادمی خواستند او در نودمین مراسم اسکار حاضر نباشد، ماجرا به یک شوخی شباهت داشت؛ اما خبر دیروز نشان داد حجم ترس از بدنامی، حتا در نهادی به ابعاد آکادمی علوم و هنرهای سینمایی نیز چه اندازه بزرگ است. آن‌ها اعلام کردند کیسی افلک را به مراسم اسکار نودم دعوت نخواهند کرد؛ و این یعنی کنارگذاشتن سنتی چندین ساله، که همواره بهترین بازیگر سال قبل، اسکار بهترین بازیگر جنس مخالف را در مراسم بعدی به او اهدا می‌کرد. این در حالی‌ست که افلک به دفعات ادعای دو هم‌کار زنی را که مدعی‌اش هستند و در فیلمی که خودش آن را ساخته بود کنارش بوده‌اند رد کرده؛ اما ماجرا فراتر از این حرف‌هاست. فهرست نامزدان که اعلام شد خیلی‌ها گفتند غیبت نام جیمز فرانکو (که در گلدن‌گلوب بهترین بازیگر مرد کمدی/ موزیکال شد و فیلمش «هنرمند فاجعه» نیز در اغلب فهرست‌ها جزو تحسین‌شده‌گان بود) به‌دلیل اتفاقاتی‌ست که پس از آن مراسم برای او افتاد و چند زن علیه‌ش مدعی شدند. فرانکو اتهامات را رد کرده بود و خیلی‌ها هم گفتند امکان ندارد آکادمی کیفیت هنری جایزه‌اش را فدای مصلحت‌اندیشی کند؛ اما کنارگذاشتن افلک از فهرست جایزه‌دهنده‌گان و دعوت‌نکردنش به مراسم، نشان می‌دهد نامزدنشدن جیمز فرانکو و فیلمش هم در همین مسیر رخ داده است.

آن‌چه مسلم است این که، برچسب که چسبید، هیچ‌کس انگار دوست ندارد موقعیت حرفه‌ای‌اش را برای دفاع به‌خطر بیندازد و به حرف‌های متهم گوش دهد. اسکار نودم زیر سایه‌ی چنین ترسی برگزار خواهد شد. ترسی که بی‌شک سال‌ها بعد دست‌مایه‌ی فیلم‌های افشاگرانه‌ی زیادی در همین هالیوود (برخلاف موجی که امروز به راه افتاده) خواهد بود.

پاسخ دهید